Twoje dziecko prosi o „jeszcze jedną paczkę” w grze na telefonie, a ty nawet nie wiesz, ile to kosztuje? Według wycieku projektu Digital Fairness Act, który Komisja Europejska ma dziś pokazać, nieletni nie kupią płatnych skrzynek z losową zawartością ani przewag pay-to-win. Każda wirtualna moneta pokaże też cenę w prawdziwych pieniądzach.
Zanim odetchniesz z ulgą, jedno zastrzeżenie. To na razie projekt, do którego dotarł Euronews. Komisja nie komentuje przecieku, a przepisy muszą jeszcze przyjąć Parlament Europejski i państwa członkowskie.
Co zmieni się w grach twojego dziecka
Większość zapisów o grach dotyczy właśnie nieletnich. Czytając opis wycieku, wypisałem sobie to, co rodzic najszybciej zauważy na ekranie telefonu:
- Koniec płatnych lootboxów dla dzieci. Chodzi o skrzynki, paczki i każdy inny zakup, przy którym nie wiadomo, co wypadnie. Nieletni nie będą mieli do nich dostępu.
- Zakaz pay-to-win dla dzieci. Chodzi o gry, w których bez dopłacania trudno sensownie iść do przodu. Takie mechaniki mają być dla nieletnich niedostępne.
- Waluty w grze domyślnie wyłączone. Monety czy klejnoty będą dla dziecka nieaktywne, dopóki nie zgodzi się na nie rodzic.
- Możliwość wyłączenia „streaków”. Projekt daje prawo do wyłączenia nagród za serie logowań. To samo dotyczy autoodtwarzania i powiadomień, które nie mają związku z tym, co gracz robi.
Unijni urzędnicy piszą wprost, że współczesne gry sięgają po wyrafinowane sztuczki psychologiczne. Ich zdaniem dzieciom szczególnie trudno oprzeć się ciągłej presji, żeby coś kupić. Każdy rodzic, który usłyszał „ale ta oferta jest tylko dzisiaj”, wie, o czym mowa.
Ile naprawdę kosztuje garść klejnotów?
Ta zmiana obejmie wszystkich graczy, także dorosłych. Wirtualne monety, klejnoty czy punkty mają pokazywać realną cenę, więc wydawca nie ukryje już kosztu za wymyśloną walutą. Prośbę dziecka łatwiej ocenić, gdy widać kwotę w pieniądzach, a nie abstrakcyjną liczbę kryształków.
Każdy gracz dostanie też prosty sposób na wyłączenie ofert opartych na mechanikach hazardowych. Dorośli nie stracą dostępu do lootboxów, ale gry mają je pokazywać uczciwiej.
Dziesięć sztuczek na czarnej liście
Digital Fairness Act nie dotyczy tylko gier. Nowe rozporządzenie wejdzie na miejsce unijnej dyrektywy z 2005 roku, która dziś reguluje nieuczciwe chwyty sprzedawców. Jako rozporządzenie będzie działać od razu we wszystkich 27 krajach UE, bez przenoszenia do krajowych ustaw. Sercem projektu jest lista dziesięciu manipulacyjnych praktyk. Będą zakazane zawsze, bez potrzeby udowadniania szkody.
Trafiły tam choćby kłamliwe ostrzeżenia, że produkt zaraz się wyprzeda, dodatki dorzucone do koszyka z zaznaczonym z góry polem i okienka, które wyskakują raz za razem. Darmowy okres próbny nie przejdzie już po cichu w płatny abonament, a każda subskrypcja dostanie obowiązkowy przycisk do jej szybkiego wypowiedzenia. To przyda się także przy aplikacjach, które dziecko zainstalowało „tylko na próbę”. Komisja szacuje, że w latach 2025–2035 konsumenci zaoszczędzą dzięki temu 88,4 mld euro. Firmom, które złamią przepisy, grożą kary do 6 proc. globalnego obrotu.
Kiedy najwcześniej zobaczysz te zmiany?
Na pewno nie od jutra. Po dzisiejszej prezentacji projekt czeka długa droga przez Parlament Europejski i państwa członkowskie, a nie wszystkie są do niego przekonane. Niemcy już w październiku przekonywały, że zamiast nowego prawa wystarczy poprawić obecne dyrektywy. A gdy rozporządzenie wreszcie zostanie uchwalone, firmy dostaną jeszcze rok na dostosowanie się, zanim nowe zasady staną się obowiązkowe.
Do tego czasu rodzicowi zostaje oznaczenie wiekowe. PEGI zaczęło już przyznawać wyższą kategorię grom z płatnymi losowymi przedmiotami. Przez to nowa piłkarska gra EA z trybem Ultimate Team trafia dziś do kategorii dla starszych nastolatków, czyli 16+, zamiast dawnej 3+. Więcej o tej zmianie piszemy w naszym tekście o PEGI dla FC 27. Zanim kupisz dziecku grę, sprawdź ten symbol na pudełku albo w opisie w sklepie.
